از شما مي پرسيم؟ جزو كدام دسته از مطالعه كنند گان هستيد؟ آيا براي جمع آوري، افزايش اطلاعات و تكميل دانش خويش، كتاب ، مقاله يا موضوعي  را خوانده و در راهبرد موضوع مورد تحقيق يا كار ‌‌‌خويش ، بهره مي گيريد ،  با دقت نظر فراوان دربارة نويسنده مطالب، اهداف و مفاهيم كلي موجود در نوشتة مورد نظر، تحقيق مي كنيد؟ به چه قيمتي زمان خويش را در اختيار نويسنده قرار مي‌دهيد؟ در قبال اين زمان چه دريافتي خواهيد داشت و اين دريافت چه اثراتي در آينده شما خواهد گذاشت؟ 24 آبان روز كتاب و كتاب‌خواني است و  اگر كتاب بهترين دوست است، مي‌تواند خطرناك‌ترين دشمن نيز باشد.

بررسي و كسب اطلاعات از هر منبعي مانند كتاب ، مقالات و نشريات ، از طريق مشتركي بنام مطالعه انجام پذير است. اين مطالعه است كه مي تواند هم بي‌خطر و هم خطرناك باشد. مطالعه را با توجه به خواننده ، موضوع و نويسنده، مورد تحليل قرار مي‌دهيم دشمن  بودن كتاب از مطالعه خطرناك ناشي مي‌شود . و اين مطالعه تحت تأثير خواننده، كيفيت و وضعيت ذهن او مي‌باشد . مطالعه‌ايي خطرناك خواهد بود كه خواننده،  در خواب و غفلت ذهني باشد. اين چنين فردي پس از مطالعه، دچار گمان‌هاي خطرناك و قضاوت‌هاي فلج‌كننده خواهد شد . كافي است كه نويسنده در توهم بوده و قرباني گمان‌ها و تصورات باطل خويش باشد. روشن است كه مطالعه كنندة غير هوشيار، هيپنوتيزم نويسنده شود و خود او نيز در گرداب دور باطل تصورات موهوم سرگردان شود .

به اين نكته بايد دقت شود كه مطالعه كننده در چه وضعيت ذهني، مطلبي را از هر منبعي مورد مطالعه قرار مي‌دهد؟ يك ذهن هوشيار مي‌تواند مطالب موهوم يك نويسنده را از قالب زهر آگينش به دارويي شفابخش تبديل كند و اين هنر كيمياگري ذهن هوشيار، در مطالعه مي‌باشد . و عكس آن نيز امكان‌پذير است : يك مطلب پويا توسط يك ذهن غافل تغيير ماهيت مي‌دهد و آن زمان موضوع هولناك مي شود كه ذهن، غافل باشد و مطلب نيز موهوم‌گرا . اگر مطالب حقيقت‌گرايانه باشد ، ذهن غافل را هوشيار مي‌كند و كليدي براي  روشنايي ذهن هديه مي‌دهد و فرد را از قضاوتهاي توهم آميزرها مي‌كند و اين معجزه كتابي است كه نويسنده آن خلاق و حقيقت گرا باشد .

در اينجا ذكر اين نكته ضروري است كه اگر زماني را به مطالعه اختصاص مي‌دهيم، به وضعيت و نگرش ذهني خويش و همچنين وضعيت و نگرش ذهني نويسنده از روي مطالب موجود در كتاب و نشريه و … توجه كنيم . ذهن هوشيار، مطالعه‌ايي بي خطر و ذهن خفته و غافل ، مطالعه‌ايي خطرناك را سبب خواهد شد .

هميشه در حين مطالعه و يا انتخاب موضوعي براي مطالعه از هر منبعي ،اين سئوالات را از خويش بپرسيم كه :

  • قصدمان از خواندن مطالب چيست ؟
  • انتظار داريم كتاب به كدام سئوالاتمان پاسخ دهد؟
  • نظرات سايرين در اين باره چيست؟
  • نهايت پذيرش يا عمل به مطالب چه مي باشد؟
  • آيا مطلب حقيقت گراست و يا باطل گرا ؟

اين سئوالات مي تواند سبب هوشياري در مطالعه شود تا بدترين دشمن، تجربه نشود. پس هوشيارانه مطالعه كنيم تا دوستي كتاب را تجربه كنيم :

زيرا با ذهن خواب و غافل، اسير تله خطرناك نويسندگان موهوم گرا شده و قرباني نگرش اين باطل گرايان خواهيم شد .

با نگاهي به متن «خطر مطالعه و مطالعه بي‌خطر». كتاب فقط يك آسمان – نشر تعاليم حق